Επιμορφωτική δράση Job shadowing στα Κέντρα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης της Κύπρου με ομάδα συναδέλφων από την ΠΔΕ Κρήτης

Πενθήμερη επίσκεψη job shadowing στα Κέντρα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης της Κύπρου

Εμπειρίες, καλές πρακτικές και νέες γέφυρες συνεργασίας

Το ΚΕΠΕΑ Αγίου Βασιλείου Ρεθύμνου συμμετείχε σε πενθήμερη επίσκεψη job shadowing στα Κέντρα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης της Κύπρου στο διάστημα 18-22 Μαΐου 2026, στο πλαίσιο του προγράμματος ERASMUS+ Academy "Climademy" της ΠΔΕ Κρήτης, σε μια ιδιαίτερα ουσιαστική εκπαιδευτική εμπειρία που ανέδειξε τη σημασία της συνεργασίας, της ανταλλαγής καλών πρακτικών και της βιωματικής μάθησης στο πεδίο της Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφόρο Ανάπτυξη.

Στην αποστολή συμμετείχαν ο κ. Κωνσταντίνος Τρικάλης, Προϊστάμενος του ΚΕΠΕΑ Αγίου Βασιλείου Ρεθύμνου, η κα Βιολέττα Παπαδάκη, βιολόγος και μέλος της Παιδαγωγικής Ομάδας του ΚΕΠΕΑ Αγίου Βασιλείου, η κα Μαρία Βελημβασάκη, και η κα Άννα Μακράκη, αποσπασμένες εκπαιδευτικοί στην ΠΔΕ Κρήτης. Η επίσκεψη σχεδιάστηκε από τη Μονάδα Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφόρο Ανάπτυξη της Κύπρου, υπό την καθοδήγηση της Δρ Αραβέλλας Ζαχαρίου, Προϊσταμένης της Μονάδας ΕΠΑΑ, και με την πολύτιμη συμβολή των συνεργατών της.

Η πρώτη ημέρα της επίσκεψης ξεκίνησε με τη γνωριμία της αποστολής με τη Μονάδα ΕΠΑΑ στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου. Τα μέλη της αποστολής είχαν την ευκαιρία να ενημερωθούν για τον τρόπο οργάνωσης, λειτουργίας και παιδαγωγικού σχεδιασμού της Μονάδας, καθώς και για τις δράσεις που υλοποιούνται σε παγκύπριο επίπεδο. Η συνάντηση με τη Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου αποτέλεσε ιδιαίτερη τιμή και έδωσε την ευκαιρία για μια ουσιαστική συζήτηση γύρω από τις προοπτικές συνεργασίας, τη σημασία της θεσμικής συνέχειας και τον ρόλο της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης στη διαμόρφωση ενεργών, κριτικά σκεπτόμενων και υπεύθυνων πολιτών.

Κατά την ίδια ημέρα, η αποστολή επισκέφθηκε το Δημοτικό Σχολείο Καϊμακλίου Β, όπου παρουσιάστηκαν οι δράσεις του προγράμματος «Πρασινίζω το Σχολείο μου». Ιδιαίτερα συγκινητική και ενθαρρυντική ήταν η παρουσίαση των μαθητών, οι οποίοι, ως εκπρόσωποι της Οικολογικής Επιτροπής και του συμβουλίου της περιβαλλοντικής ομάδας, παρουσίασαν με σαφήνεια, ωριμότητα και ενθουσιασμό τα βήματα που ακολούθησαν, τις δυσκολίες που αντιμετώπισαν, τις καλές πρακτικές που ανέπτυξαν και το όραμά τους για τη συνέχεια. Η συμμετοχή των μαθητών στον σχεδιασμό του σχολικού κήπου και η ενεργός εμπλοκή της σχολικής κοινότητας ανέδειξαν με τρόπο άμεσο και βιωματικό τη σημασία της αειφορίας στην καθημερινή ζωή του σχολείου.

 

Η δεύτερη ημέρα περιλάμβανε επίσκεψη στο ΚΠΕ Αθαλάσσας, όπου η αποστολή γνώρισε το περιβαλλοντικό πάρκο και συμμετείχε σε δραστηριότητες σχεδιασμένες για το περιαστικό περιβάλλον. Οι παιδαγωγοί του Κέντρου παρουσίασαν τρόπους με τους οποίους το φυσικό περιβάλλον μπορεί να μετατραπεί σε ανοιχτό πεδίο μάθησης, παρατήρησης, διερεύνησης και περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης. Η επίσκεψη ανέδειξε την αξία των ΚΠΕ ως χώρων σύνδεσης του σχολείου με το περιβάλλον, την τοπική κοινωνία και τις σύγχρονες προκλήσεις της αειφορίας.

Στη συνέχεια, η αποστολή επισκέφθηκε τη μονάδα καινοτομίας «Φαέθων» του Πανεπιστημίου Κύπρου, όπου πραγματοποιήθηκε ενημέρωση για ζητήματα διαχείρισης και αποθήκευσης ενέργειας από φωτοβολταϊκά και άλλες ανανεώσιμες πηγές. Η συζήτηση για σύγχρονες τεχνολογίες, όπως οι υπηρεσίες Vehicle to Grid και οι νέες προσεγγίσεις στην ενεργειακή διαχείριση, συνέδεσε την περιβαλλοντική εκπαίδευση με την καινοτομία, την ενεργειακή μετάβαση και τις πράσινες δεξιότητες που καλούνται να αναπτύξουν οι αυριανοί πολίτες.

Η ημέρα ολοκληρώθηκε με περιήγηση στην παλιά πόλη της Λευκωσίας και στα τείχη, μέσα από την αφήγηση του κ Μάριου Αντωνίου που συνέδεσε την τοπική ιστορία, τον αστικό χώρο και τη συλλογική μνήμη. Η εμπειρία αυτή ανέδειξε ότι η εκπαίδευση για την αειφορία δεν περιορίζεται μόνο στο φυσικό περιβάλλον, αλλά αγγίζει την ιστορία, τον πολιτισμό, την κοινωνική ζωή και τις σχέσεις των ανθρώπων με τον τόπο τους.

Η τρίτη ημέρα πραγματοποιήθηκε στο ΚΠΕ Κάβο Γκρέκο και στο πεδίο, στην παραλία «Άμμος του Καμπούρη» στην Αγία Νάπα. Η αποστολή παρακολούθησε δραστηριότητες με μαθητές και μαθήτριες, οι οποίες ανέδειξαν τη σημασία της άμεσης επαφής με το φυσικό περιβάλλον. Η παρατήρηση, η συζήτηση, η ερμηνεία στοιχείων του τοπίου και η αξιοποίηση εργαλείων όπως τα στερεοσκόπια έδωσαν μια ολοκληρωμένη εικόνα της παιδαγωγικής προσέγγισης που εφαρμόζεται στο Κέντρο.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσαν ο ενθουσιασμός των μαθητών και μαθητριών, ο επαγγελματισμός των συνοδών εκπαιδευτικών και η αρτιότητα των εγκαταστάσεων του ΚΠΕ Κάβο Γκρέκο. Η ξενάγηση και η παρουσίαση των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων ανέδειξαν τον πλούτο της τοπικής βιοποικιλότητας, την οικολογική αξία της περιοχής και τη δύναμη της βιωματικής μάθησης όταν πραγματοποιείται στον ίδιο τον τόπο όπου εξελίσσονται τα φυσικά φαινόμενα.

Η τέταρτη ημέρα ήταν αφιερωμένη στον ορεινό όγκο της Κύπρου και στο ΚΠΕ Πεδουλά. Η αποστολή επισκέφθηκε τους χώρους του Κέντρου, το οποίο στεγάζεται σε παλαιό σχολικό συγκρότημα και διαθέτει αίθουσες προβολών, εργαστήρια, χώρους φιλοξενίας, σχολικό κήπο, θερμοκηπιακές καλλιέργειες και υποδομές που υποστηρίζουν εκπαιδευτικά προγράμματα με επίκεντρο το φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον της περιοχής.

Στο πεδίο, στο μονοπάτι και το δάσος Καληδόνια στις Πλάτρες, η αποστολή παρακολούθησε πρόγραμμα με μαθητές και εκπαιδευτικούς, με στοχευμένες στάσεις παρατήρησης και συζήτησης για τη χλωρίδα, την πανίδα, τα δασικά οικοσυστήματα, τη γεωλογία και τα ζητήματα διαχείρισης νερού. Η επίσκεψη ανέδειξε την οικολογική αξία του Γεωπάρκου Τροόδους και ταυτόχρονα έδωσε αφορμή για σκέψεις γύρω από τις αλλαγές χρήσεων γης, την εγκατάλειψη της υπαίθρου, τον οικοτουρισμό και τις πιέσεις που δέχονται οι ορεινές κοινότητες.

Η ημέρα συνεχίστηκε με επίσκεψη σε χωριά της περιοχής, με προορισμό τον Όμοδο, όπου η τοπική αρχιτεκτονική, οι αμπελώνες, το τοπίο και η ιστορία του τόπου αποτέλεσαν πεδίο παρατήρησης και συζήτησης. Η εμπειρία αυτή συνέδεσε την περιβαλλοντική εκπαίδευση με την τοπική ανάπτυξη, τον πολιτισμό, την αγροτική ζωή και τις μεταβολές που επηρεάζουν τις κοινότητες της υπαίθρου.

Η πέμπτη και τελευταία ημέρα πραγματοποιήθηκε στο ΚΠΕ Ακρωτηρίου. Η αποστολή παρακολούθησε δραστηριότητες πεδίου στην ακτογραμμή, στην παραλία Lady’s Mile, μαζί με μαθητές και μαθήτριες και τους συνοδούς εκπαιδευτικούς τους. Οι παιδαγωγοί του Κέντρου οδήγησαν τα παιδιά σε παιγνιώδεις, βιωματικές δραστηριότητες στην παραλία και στη συνέχεια σε εργαστηριακές δραστηριότητες με τη χρήση στερεοσκοπίων.

Το ΚΠΕ Ακρωτηρίου εντυπωσίασε με τον βιοκλιματικό σχεδιασμό του, τους εργαστηριακούς χώρους, τα διοράματα και τη δυνατότητα παρατήρησης πουλιών προς τις αλυκές της περιοχής. Η σύνδεση του παράκτιου οικοσυστήματος με την εκπαιδευτική διαδικασία έδωσε στην αποστολή την ευκαιρία να παρακολουθήσει στην πράξη πώς η περιβαλλοντική εκπαίδευση μπορεί να καλλιεργήσει την παρατήρηση, την επιστημονική σκέψη, τη συνεργασία και τη συναισθηματική σύνδεση των παιδιών με το περιβάλλον.

Η πενθήμερη επίσκεψη ολοκληρώθηκε αφήνοντας σε όλα τα μέλη της αποστολής βαθιά αίσθηση εκτίμησης για το έργο που επιτελείται στα ΚΠΕ της Κύπρου και στη Μονάδα ΕΠΑΑ. Η οργάνωση, η παιδαγωγική ποιότητα, η συνέπεια, η φιλοξενία και η διάθεση συνεργασίας των συναδέλφων της Κύπρου αποτέλεσαν για την αποστολή της Κρήτης πηγή έμπνευσης και επαγγελματικής ενδυνάμωσης.

Το ΚΕΠΕΑ Αγίου Βασιλείου ευχαριστεί θερμά τη Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου και την ομάδα της Μονάδας ΕΠΑΑ για τον εξαιρετικό σχεδιασμό της επίσκεψης, την κα Χαρά Τριταίου και τον κ. Μάριο Αντωνίου για τη συμβολή τους στον συντονισμό του προγράμματος, καθώς και όλους και όλες τους/τις παιδαγωγούς, εκπαιδευτικούς και συνεργάτες των ΚΠΕ που υποδέχθηκαν την αποστολή και μοιράστηκαν γνώσεις, εμπειρίες και πρακτικές.

Επιστρέφουμε στην Κρήτη γεμάτοι εμπειρίες, ιδέες και τεχνογνωσία. Η επίσκεψη αυτή αποτέλεσε μια ουσιαστική συνάντηση ανθρώπων που εργάζονται με κοινό όραμα: την ενδυνάμωση της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, την καλλιέργεια αειφορικής κουλτούρας στο σχολείο και την προετοιμασία των μαθητών και μαθητριών για έναν κόσμο που χρειάζεται γνώση, ευαισθησία, συνεργασία και ευθύνη.